Loading: Dự án cấp nước thô tại huyện Hưng Nguyên: Sở KH&ĐT đang "tham mưu" gì cho UBND tỉnh Nghệ An?

Dự án cấp nước thô tại huyện Hưng Nguyên: Sở KH&ĐT đang "tham mưu" gì cho UBND tỉnh Nghệ An?

PL&DS – Là đơn vị tham mưu cho UBND tỉnh Nghệ An việc chấp thuận chủ trương đầu tư dự án này, nhưng đọc báo cáo từ Sở Kế hoạch & Đầu tư gửi UBND tỉnh thì không khỏi giật mình...

Cần minh bạch hơn !

Ngày 1/6/2020, PL&DS đã có bài viết “Vì sao công suất nhà máy nước nhỏ, Cty CP cấp nước Nghệ An “thích” xây đường ống to?" nêu lên những băn khoăn của dư luận về hiện tượng dù công suất bơm nước thô của trạm bơm lấy nước từ sông Lam được thiết kế là 30.000m3/ngày đêm nhưng lại sử dụng đường ống dẫn D1300 vượt xa quá mức thực tế cần thiết, nhiều khả năng sẽ dẫn tới sự lãng phí.

Băn khoăn của dư luận là có cơ sở khi mà trong báo cáo lần 1, số 1084/SKHĐT-DN ngày 17/4/2020 do ông Phạm Văn Vinh, Phó giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư  ký, tại mục IV nội dung tóm tắt ý kiến các sở, ngành, địa phương liên quan thì Sở xây dựng cho ý kiến rằng cần có sự tính toán quy mô tiết diện đường ống cấp nước thô cho sát với nhu cầu công suất của trạm xử lý.

Tuy nhiên tại báo cáo lần 2, báo cáo bổ sung số 1559/SKHCN-DN vào ngày 22/5/2020 do chính ông Phạm Văn Vinh ký thì nội dung thẩm định, đánh giá công suất bơm nước thô liệu có phù hợp với tiết diện đường ống dẫn được nhà đầu tư trình bày hoàn toàn không được nhắc tới.

Cận cảnh Trạm bơm nước thô Cầu Mượu của Cty CP cấp nước Nghệ An hút nước từ Sông Đào

Đọc báo cáo này của Sở KH&ĐT tỉnh Nghệ An, thấy rằng còn có rất nhiều điều cần sớm minh bạch, xác đáng hơn. Cụ thể, văn bản số 764/STC-TCDN ngày 20/3/2020 của Sở Tài chính Nghệ An do ông Nguyễn Ngọc Đức – Phó giám đốc ký gửi UBND tỉnh Nghệ An nêu rõ: Cty CP cấp nước Nghệ An hiện nay nhà nước đang nắm giữ 38,05% vốn điều lệ, đại diện vốn nhà nước tại công ty là ông Hoàng Văn Hải - giữ chức vụ Giám đốc. Trong khi đó, cả hai báo cáo trình UBND tỉnh Nghệ An của Sở KH&ĐT lại nêu rằng vốn nhà nước tại Cty này chỉ 38%.

Bên cạnh đó vấn đề dự án này vì sao không phải đấu thầu theo quy định của pháp luật, báo cáo lần 2 của Sở KH&ĐT nêu rằng: Thứ nhất là do Cty CP cấp nước Nghệ An đang là đơn vị thực hiện việc cấp nước trên địa bàn huyện Hưng Nguyên và đã ký thỏa thuận với huyện Hưng Nguyên. Do đó, theo quy định tại Văn bản hợp nhất số 12 thì Cty CP cấp nước Nghệ An được tiếp tục thực hiện cấp nước.

Thứ hai, hồ sơ đề xuất chủ trương đầu tư dự án này, Cty CP cấp nước Nghệ An cho rằng đây là đổi mới công nghệ sản xuất nước sạch, thay đổi nguồn nước thô đầu vào cho nhà máy nước Hưng Nguyên. Việc thay đổi nguồn nước thô chỉ là công đoạn trong hoạt động sản xuất ở nhà máy nước Hưng Nguyên, không phải đầu tư xây mới hệ thống cấp nước và kinh doanh nước sạch (!?).

Đây không phải là dự án cung cấp nước thô, nước sạch duy nhất tại huyện Hưng Nguyên như báo cáo này nêu. Qua tìm hiểu của PV thì trước khi dự án này được trình, năm 2015, dự án Xây dựng hệ thống cấp nước sinh hoạt xã Kim Liên được UBND tỉnh phê duyệt với tổng mức đầu tư giai đoạn 1 là 49,610 tỷ đồng, với công suất từ 4.000-10.000m3/ngày đêm. Nhà máy cung cấp nước đạt chuẩn quốc gia cho hơn 40.000 người của  các xã Kim Liên, Nam Cát huyện Nam Đàn; xã Hưng Đạo huyện Hưng Nguyên và Khu công nghiệp liền kề, sau đó phát triển vào các vùng phụ cận của 2 huyện Hưng Nguyên và Nam Đàn đã được đưa vào hoạt động.

Cũng trong năm 2015,  một nhà máy cấp nước thô với công suất 200 nghìn m3/ngày đêm đã được khánh thành và đưa vào hoạt động. Bên cạnh đó hệ thống cung cấp nước thô cho các nhà máy sản xuất nước sạch tại TP.Vinh có tổng mức đầu tư gần 500 tỷ đồng cũng đã sử dụng.

Quy định rất rõ, nhưng...

Tại điểm a, khoản 2, Điều 38, Văn bản hợp nhất số 12/VBHN-BXD ngày 27/04/2020 của Bộ Xây dựng, Nghị định về sản xuất, cung cấp và tiêu thụ nước sạch nêu rõ: Khi nghiên cứu lập dự án đầu tư xây dựng công trình cấp nước mới tại khu vực chưa có hệ thống cấp nước tập trung hoặc tại khu vực đã có hệ thống cấp nước tập trung mà làm thay đổi một cách cơ bản điều kiện chất lượng dịch vụ và mức giá nước sạch, tổ chức tư vấn phải tiến hành:

Tổ chức điều tra, khảo sát xã hội học, tham vấn cộng đồng nhằm đánh giá thực trạng mức sống, khả năng và sự sẵn sàng đấu nối, thực hiện nghĩa vụ chi trả tiền nước của người dân khu vực dự án; đồng thời để người dân được biết các thông tin về dự án, chất lượng dịch vụ được hưởng sau khi dự án hoàn thành, tham gia vào quá trình ra quyết định và giám sát thực hiện;….”

Quy định rõ là vậy nhưng theo báo cáo của Sở KH&ĐT, UBND huyện Hưng Nguyên cho rằng dự án không làm thay đổi mức giá nước sạch, bởi vì mục tiêu của dự án là đảm bảo nguồn nước thô với sản lượng, chất lượng tốt nhất cho nhà máy nước sạch Hưng Nguyên và các nhà máy nước sạch trên địa bàn huyện Hưng Nguyên và không thay đổi giá so với Quyết định số 41/2018 của UBND tỉnh Nghệ An.

Dự án cũng không làm thay đổi một cách cơ bản điều kiện chất lượng dịch vụ, bởi dự án này nhà đầu tư không đề cập đến nội dung thay đổi chất lượng dịch vụ mà chỉ cam kết chất lượng nước sẽ sạch sẽ hơn (?).

Dù mới trong quá trình làm "khai sinh" nhưng chỉ xem qua báo cáo của Sở KH&ĐT cũng đã khiến người ta "trăn trở" nhiều vấn đề. Mong rằng UBND tỉnh Nghê An sẽ có câu trả lời thỏa đáng nhất.

Và cũng là nội dung trong báo cáo này nêu thì nếu đúng như cam kết của Cty thì giá nước sạch trong 2 năm đầu sau khi đầu tư sẽ không bị ảnh hưởng do yếu tố chi phí nước thô đầu vào mà Cty cấp nước Nghệ An đồng ý là 900đ/m3. Vậy sau 2 năm giá nước tăng thì sao?

Dự án này sẽ góp phần bảo đảm an toàn trong hoạt động cấp nước, đáp ứng nhu cầu dùng nước đang còn thiếu của nhân dân và khách hàng huyện Hưng Nguyên, các khu công nghiệp trên địa bàn, đặc biệt là khu công nghiệp VSIP, nâng cao chất lượng nước sạch đến người tiêu dùng, góp phần giải quyết vấn đề an sinh xã hội, tạo việc làm cho người lao động.

Còn tại văn bản số 746/STC-TCDN của Sở Tài chính Nghệ An thì khẳng định: “Việc xây dựng hệ thống cung cấp nước thô từ sông Lam cho trạm cấp nước Hưng Nguyên và nhà máy nước sạch các xã trên địa bàn huyện với tổng công suất 30.000m3/ngày đêm là phù hợp với mục tiêu đảm bảo an toàn cấp nước sạch cho thị trấn Hưng Nguyên đồng thời mở rộng cung cấp cho các địa bàn xã nông thôn lân cận chưa có nước sạch của huyện Hưng Nguyên”.

Vậy việc “bỏ qua” quy định nêu trên ra khỏi dự án này như báo cáo của Sở KH&ĐT thì liệu đã đúng? Một dự án (nếu được phê duyệt) với tổng mức đầu tư gần trăm tỷ đồng  mà không đấu thầu với những giải thích nêu trên có "lọt tai" người ký phê duyệt?

Cùng với hàng loạt những vấn đề khác trong báo cáo của Sở KH&ĐT về dự án của Cty CP cấp nước Nghệ An vừa đề xuất trình xin UBND tỉnh Nghệ An quyết định đầu tư sẽ được PL&DS tiếp tục phản ánh.

Hoàng Phạm